Gospodarstwo domowe - jeden z podmiotów gospodarczych, jedna osoba lub ich zespół, razem zamieszkujących i wspólnie się utrzymujących (w ogromnej większości połączonych więzami biologicznymi i stanowiących rodziny). Osoby samotne, utrzymujące się samodzielnie, to jednoosobowe gospodarstwa domowe.
W ramach gospodarstw domowych realizowane są następujące funkcje:
ekonomiczne:
produkcyjna (wytwarzanie dóbr i usług)
konsumpcyjna (wydatkowanie dochodów oraz spożycie dóbr i usług, zaspokajające potrzeby członków gosp.domowego)
społeczne:
oświatowa
ochrony zdrowia
wychowawcza
reprodukcyjna
Cechami charakterystycznymi gospodarstw domowych są:
zdolność do podejmowania określonych decyzji (w tym decyzji ekonomicznych),
dążenie do uzyskania maksymalnej satysfakcji oraz zapewnienie członkom gospodarstwa domowego maksymalnej korzyści z nabywanych dóbr.
W teorii zasada ta nosi nazwę racjonalności postępowania. Opiera się na trzech założeniach:
gospodarstwa domowe mają swoje preferencje i w pewnych granicach potrafią określić swoje dążenia
są zdolne do uporządkowania tych dążeń nadając im hierarchiczny układ
dokonują koniecznych wyborów kierując się zasadą maksymalizacji swojej użyteczności (zadowolenia).